Abstract
IJsplaten, de drijvende uitbreidingen van de Antarctische ijskap, leveren cruciale steunspanningen die de zeewaartse stroming van ijs tegengaan en helpen de positie van de grondlijn te bepalen, waar het ijs gaat drijven. Naarmate de steunspanningen afnemen door verdunning, breuken en het instorten van de ijsplaat, hebben gletsjers de neiging te versnellen. In dit onderzoek richten we ons op de reactie van de Pine Island-ijsplaat (PIIS) in West-Antarctica op meerdere afkalvingsgebeurtenissen en de desintegratie van de laterale schuifranden. Aan de hand van waargenomen tijdreeksen van de oppervlaktesnelheidsvelden tussen 2015 en 2024 tonen we meerdere episodes van versnelling in de ijsstroom en een duidelijke afname van de steunspanningen. Deze waarnemingen tonen aan dat de PIIS gedurende de observatieperiode een aanzienlijke vermindering van zijn steuncapaciteit heeft ondervonden. Vervolgens onderzoeken we hoe een modelgletsjer reageert op verlies van steunspanningen aan de rand en zijn we in staat de waarnemingen grotendeels te reproduceren. Door modelsimulaties te koppelen aan waarnemingen, reconstrueren we een tijdlijn van het verlies aan steunmateriaal op de Pine Island Ice Sheet (PIIS). Dit verlies duidt waarschijnlijk op een periode van terugtrekking van de grondlijn en een versnelling van de bijdrage van de Pine Island-gletsjer aan de wereldwijde gemiddelde zeespiegelstijging.
Website: PNAS